شیمیزار

اعطای نوبل شیمی مانند دیگر جوایز نوبل از سال 1901 آغاز شده و تا کنون دانشمندان مختلف در گوشه و کنار جهان 102 جایزه نوبل شیمی دریافت کرده اند.

برندگان جایزه نوبل شیمی در مدت 110 سال گذشته از سال 1901 تا 2011 به شرح زیر هستند:

برندگان نوبل شیمی از 1901 تا 1910

1901- "ژاکوگس هنریکوس وانت هوف" از هلند برای کشف قانون فشار اسموزی در محلولها

1902- "هرمن امیل فیشر" از آلمان برای تلاشهای در عرصه سنتز هیدروکربورها و آدنینها

1903- "ازوانت آگوست آرهنیوس" از سوئد برای گسترش شیمی با تئوری درباره افتراق الکتریکی

1904- "ویلیام رامسی" از انگلیس برای کشف گازهای نجیب در هوا و تعیین موقعیت این گازها در جدول تناوبی

1905- "یوهانس فردیریش" و "ویلهلم آدولف فن بایر" از آلمان برای توسعه شیمی آلی و شیمی صنعتی با تلاشهایی در عرصه ترکیبات هیدروآروماتیک

1906- "هنری مویسان" از فرانسه به خاطر مطالعه و جداسازی عنصر فلوراین

1907- "ادوارد باخنر" از آلمان برای تحقیقاتی که در بیوشیمی و برای کشف تخمیر غیر سلولی انجام داد

1908- "ارنست راثرفورد" از انگلیس/ نیوزلند برای کشف وجود مواد رادیواکتیو

1909- "ویلهلم اوستوالد" از آلمان برای مطالعاتی که در عرصه کاتالیزها و اصولی انجام داد که برای حاکمیت تعادل شیمیایی و سرعت واکنش نقش بنیادی ایفا می کنند

1910- "اوتو والاخ" از آلمان به خاطر خدمات و مشارکتهایی که به واسطه مطالعاتش در زمینه ترکیبات آلکیسیکلی در شیمی آلی و صنعت شیمی داشته است.

برندگان نوبل شیمی از 1911 تا 1920

1911- "ماری کوری" از فرانسه/ لهستان برای خدماتی که به پیشرفت شیمی از طریق کشف رادیوم و پلونیوم انجام داد

1912- "پل سباتیه" از فرانسه برای ارائه متد هیدروژناز ترکیبات آلی در حضور فلزات و "ویکتور گریگنار" از فرانسه برای توسعه گسترده در عرصه شیمی آلی انجام داد

1913- "آلفرد وارنر" از سوئیس برای کشف پیوند اتمها در مولکولها که منجر به توسعه شیمی غیرآلی شد

1914- "تئودور ویلیام ریچاردز" از آمریکا برای تعیین وزن اتمی تعداد زیادی از عناصر شیمیایی

1915- "ریچارد مارتی ویلستاتر" از آلمان برای تحقیقاتی که روی رنگدانه های گیاهی به خصوص کلروفیلها انجام داد.

1916- جایزه ای اعطا نشد.

1917- جایزه ای اعطا نشد.

1918- "فریتز هابر" از آلمان برای فرایند سنتز آمونیاک

1919- جایزه ای اعطا نشد.

1920- "والتر هرمن نرست" از آلمان برای تحقیق درباره ترموشیمی

برندگان نوبل شیمی از 1921 تا 1930

1921- "فردریک سادی" از انگلیس برای تلاشهایی که در عرصه شناخت شیمی مواد رادیواکتیو و برای مطالعاتی که درباره منشاء و ماهیت ایزوتوپها انجام داد

1922- "فرانسیس ویلیام آستون" از انگلیس به خاطر کشف ایزوتوپها در تعداد زیادی از عناصر غیر رادیو اکتیو با استفاده از طیف نگاری

1923- "فریتز پرگل" از اتریش برای اختراع متد میکروآنالیز مواد آلی

1924- جایزه ای اعطا نشد.

1925- "ریچارد آدولف زیگموندی" از آلمان برای کشف ماهیت اهمگن محلولهای کلوئیدی و برای متد توسعه شیمی کلوئیدها

1926- "تئودور ازودبرگ" از سوئد به خاطر مطالعاتش بر روی سیستمهای متفرق سازی

1927- "هاینریش اوتو ویلند" از آلمان برای مطالعه درباره ساخت اسیدهای صفراوی و مواد مرتبط با آنها

1928- "آدولف اوتو راینهولد وینداوس" از آلمان به خاطر مطالعاتی که در زمینه ساختار استرولها و ارتباط آنها با ویتامینها انجام داده است.

1929- "آرتور هاردن هانس کارل آگوست" از انگبیش و "سیمون وان ائلرشلپین" از سوئد برای تحقیقات در عرصه تخمیر قند و آنزیمهای تخمیرکننده

1930- "هانس فیشر" از آلمان به خاطر مطالعاتی که در زمینه ساختار "هائمین" و کلروفیل و به ویژه به خاطر همگذاری "هائمین"

برندگان نوبل شیمی از 1931 تا 1940

1931- "کارل بوش" و "فردریش برجیوس" از آلمان به خاطر ابداع و توسعه شیوه های پرفشار شیمیایی

1932- "ایروینگ لانگمویر" از آمریکا برای مطالعات در عرصه شیمی سطوح

1933- جایزه ای اعطا نشد.

1934- "هارولد کلایتون اوری" از آمریکا برای کشف هیدروژن سنگین

1935- "فردریک ژولیو" و "ایرن ژولیو کوری" از فرانسه برای سنتز عناصر جدید رادیواکتیوی

1936- "پطروس ژوزفیوس ویلهلموس وبی" از هلند برای خدماتی که به شناخت ساختار مولکولی از طریق مطالعه بر روی دوقطبی های الکتریک و تفرق پرتوهای ایکس و الکترونها در گازها انجام داده بود.

1937- "پل کار" از سوئیس برای مطالعه بر روی کاروتونوئیدها و فلاوینها، ویتامینهای A و B2 و "والتر نورمن هاورث" از انگلیس برای مطالعه دریاره هیدروکربورها و ویتامین C

1938- "ریچارد کوهن" از آلمان برای کار بروی کاروتنوئیدها و ویتامینها

1939- "آدولف فردریش یوهان بوتنادخت" از آلمان برای کار بر روی هورمونهای وابسته به جنس و "لاوسلاف روژیچکا" از سوئیس برای کار بر روی پلی متیلن

1940- جایزه ای اعطا نشد.

برندگان نوبل از 1941 تا 1950

1941- جایزه ای اعطا نشد.

1942- جایزه ای اعطا نشد.

1943- "جورج د- هوزی" از مجارستان برای کشف استفاده از ایزوتوپها به عنوان ردیاب در مطالعه بر روی فرایندهای شیمیایی

1944- "اوتو هان" از آلمان به خاطر کشف شکافت هسته سنگین

1945- "آرتوری ایلماری ویرتانن" از فنلاند به خاطر مطالعات و ابداعاتی که در کشاورزی و شیمی غذایی انجام داده است، به ویژه به خاطر ارائه شیوه حفظ علوفه

1946- "جیمز باچلر سامر" از آمریکا برای کشف آنزیم هایی که می توانند بلوری شوند و "جان هوارد نوثروپ" و "وندل مردیت استنلی" از آمریکا برای آماده ساز آنزیمها و پروتئینهای ویروسها به یک شکل خالص بلوری

1947- "رابرت رابینسون" از انگلیس برای مطالعه درباره تولید ماهیت گیاهی و سنتز آلکالوئیدها

1948- "آرنه ویلهلم کائورین تیزلیوس" از سوئد به خاطر مطالعاتش درباره حرکت ذرات معلق مایع به کمک نیروی برق و تحلیل انقباض گازها، و به ویژه به خاطر مطالعاتش که بر طبیعت پیچیده پروتئینهای سروم متمرکز شده بود

1949- "ویلیام فرانسیس ژاکویی" از آمریکا برای تحقیقاتی که در عرصه ترمودینامیک شیمیایی به خصوص برای مطالعه رفتار مواد در دمای پایین انجام داد.

1950- "اوتو پل هرمن دیلز" و "کورت آلدر" از آلمان غربی به خاطر کشف و توسعه امتزاج "داین"

برندگان نوبل شیمی از 1951 تا 1960

1951- "ادوین متیسون مک میلان" و "گلین تئودور سیبورگ" از آمریکا برای کشف شیمی عناصر با عدد اتمی بالاتر از عدد اتمی اورانیوم

1952- "آرچر جان پورتر مارتین" و "ریچارد لارنس میلینگتون سینگ "از انگلیس برای اختراع دستگاه کروماتوگرافی

1953- "هرمن اشتائودینگر" از آلمان غربی برای کشف در عرصه شیمی ماکرومولکولی

1954- "لوئیس کارل پلینگ" از آمریکا برای برای تحقیقاتی که در عرصه کشش مولکولی و کاربردهای آن برای توضیح ساختار مواد پیچیده انجام دادند.

1955- "وینسنت دو ویگناد" از آمریکا برای تحقیقاتی که درباره بیوشیمی ترکیبات مهم گوگردی به خصوص سنتز هورمونهای پلی پپتیدی انجام داد.

1956- "کریل نورمن هاینسلوود" از انگلیس و "نیکولای نیکولاوویچ سمینوف" از اتحاد جماهیر شوروی سابق برای تحقیقاتی که درباره مکانیزمهای واکنشهای شیمیایی انجام دادند.

1957- "الکساندر آر. تاد" از انگلیس برای کار درباره نوکلئوتید و کوانزیمهای نوکلئوتیدی

1958- "فردیریک سانگر" از انگلیس برای کار روی ساختار پروتئینها به خصوص انسولین

1959- "یاروسلاو هریروفسکی" از چکسلاواکی به خاطر کشف و توسعه شیوه های تحلیلی قطب نگاری

برندگان نوبل شیمی از 1960 تا 1971

1960- "ویلارد فرانک لیبی" از آمریکا برای توسعه متد استفاده از کربن 14 برای تعیین سن در باستان شناسی، زمین شناسی، ژئوفیزیک و دیگر شاخه های علم

1961- "ملوین کالوین" از آمریکا به خاطر تحقیقات درباره تشابه های دی اکسید کربن در گیاهان

1962- "مکس فردیناند پروتس" و "جان کاودری کندریو" از انگلیس برای مطالعه روی ساختار پروتئیهای کروی

1963- "کارل زیگلر" از آلمان غربی و "جولیو ناتا" از ایتالیا برای کشف در عرصه شیمی و فناوری پلیمرها

1964- "دوروتی کراوفوت هاجکین" از انگلیس برای تعیین ساختارهای مهم مواد بیوشیمیایی با استفاده از تکنیکهای پرتوهای ایکس

1965- "رابرت بارنس وودوارد" از آمریکا برای موفقیت چشمگیری که در سنتزهای آلی به دست آورد.

1966- "رابرت سندرسون مولیکن" از آمریکا برای کشش شیمیایی و ساختار الکترونیکی مولکولها از طریق مطالعه اوربیتالهای مولکولی

1967- "مانفرد ایجن" از آلمان غربی، "رونالد جورج ریفورد نوریش" و "جورج پورتر" از انگلیس به خاطر مطالعاتی که در زمینه واکنشهای ابرسریع شیمیایی تحت تاثیر پالسهای بسیار کوتاه انرژی

1968- "لارس اوزانگر" از آمریکا/ نروژ به خاطر کشف موازنه ای به نام خودش

1969- "درک هارولد ریچارد بارتون" از انگلیس و "اود هاسل" از نروژ برای توسعه مفهوم صورت بندی و کاربردهای آن در شیمی

1970- "لوئیس فدریکو للیور" از آرژانتین برای کشف نوکلئوتیدهای قندی و نقش آنها در بیوسنتزهای کربوهیدارتها

برندگان نوبل شیمی از 1971 تا 1980

1971- "جرالد هرتزبرگ" از کاناد برای شناخت ساختار الکترونیکی و هندسی مولکولها به خصوص رادیکالهای آزاد

1972- "کریستین بی. آنفیسن" از آمریکا برای کار بر روی ریبونوکلئوآزها و "استنفورد مورد" و "ویلیام اچ. اشتین" از آمریکا برای درک اتصالات موجود میان ساختار شیمیایی و فعالیت کاتالیکی مولکول ریبونوکلئویئک

1973- "ارنست اوتو" از آلمان و "فیشر جفریو" از انگلیس به خاطر مطالعات مستقلی که بر روی فلزهای آلی انجام داده اند

1974- "پل جی. فلوری" از آمریکا برای کار نظری و تجربی در شیمی فیزیک ماکرومولکولها

1975- "جان وارکاپ کورفورث" از استرالیا/ انگلیس و "ولادیمیر پرلاگ" از سوئیس برای کار بر روی استرئوشیمی واکنشهای کاتالیزه شده توسط آنزیمها

1976- "ویلیام نان لیپسکومب" از آمریکا به خاطر مطالعاتش بر روی ساختار مشکلات نورزایی "بوران" های ترکیبات شیمیایی

1977- "ایلیا رومانوویچ پریگونژینی" از بلژیک برای تحقیق درباره ترمودینامیک غیر متعادل به خصوص توسعه تئوری ساختارهای پراکنده

1978- "پیتر دی. میشل" از انگلیس برای درک انتقال انرژی زیستی از طریق فرمولاسیون تئوری کیمیوسماتیک

1979- "هربرت سی. براون" از آمریکا و "جورج ویتیگ" از آلمان غربی برای توسعه استفاده از ترکیبات محتوی عناصر بور و فسفر در سنتزهای آلی

1980- "پل برگ" از آمریکا ،"والتر گیلبرت" از آمریکا و "فردریک سنگر" از انگلیس برای مطالعات بنیادی درباره بیو شیمی اسیدهای نوکلئیک به خصوص DNA دوباره ترکیب کننده

برندگان نوبل شیمی از 1981 تا 1990

1981- "کنیچی فوکوی" از ژاپن و "روالد هافمن" از آمریکا برای توسعه تئوریهای مستقل درباره مکانیزیمهای واکنشهای شیمیایی

1982- "آرون کلاگ" از انگلیس/ لیتوانی برای توسعه میکروسکوپ الکترونیکی کریستالگراف و کشف ساختار بیولوژیکی پروتئین اسید نوکلئیک پیچیده

1983- "هنری تاب" از آمریکا برای کار بر روی مکانیزمهای واکنشهای انتقال الکترونها به خصوص فلزات پیچیده

1984- "رابرت بروس مریفیلد" از آمریکا برای توسعه متدولوژی سنتز شیمیایی روی یک ماتریکس جامد

1985- "هربرت آی. هاوپتمن" و "جروم کارل" از آمریکا برای موفقیتی که در توسعه متدهای مستقیم برای تعیین ساختارهای بلوری

1986- "دادلی آر. هرشبلچ" از آمریکا، یوان تی. لی از آمریکا/ تایوان و جان سی. پولانی از مجارستان برای مطالعاتی که درباره دینامیک فرایندهای ابتدایی شیمیایی انجام داده اند

1987- "دونالد جی. کرام" از آمریکا، "ژان ماری لن" از فرانسه و "چارلز جی. پدرسون" از آمریکا به خاطر توسعه و استفاده از مولکولهایی با تعاملات گزینشی تحت ساختاری

1988- "یوهان دیزنهاوفر"، "رابرت هابر" و "هارموت میخل" از آلمان غربی برای تعیین ساختار سه بعدی یک مرکز واکنش فوتوسنتزی

1989- "سیدنی آلتمن" از کانادا/ آمریکا و "توماس آر. سچ" از آمریکا برای کشف خصوصیات RNA

1990- "الیاس جیمز کوری" از آمریکا برای توسعه تئوری و متدولوژی سنتز آلی

برندگان نوبل شیمی از 1991 تا 2000

1991- "ریچارد آر. ارنست" از سوئیس برای توسعه متدولوژی طیف نگاری با روزنانس مغناطیسی هسته ای با وضوح تصویر بالا

1992- "رودولف ای. مارکوس" از آمریکا برای تئوری واکنشهای انتقال الکترونها در سیستمهای شیمیایی

1993- "کری بی. مولیس" از آمریکا و "مایکل اسمیت" از کانادا برای اختراع متد واکنش در زنجیره پلیمراز

1994- "جورج ای. اولا" از آمریکا برای تحقیق درباره کربوکاتیونها

1995- "پل جی. کراتزن" از هلند، "ماریو جی. مولینا" از آمریکا/ مکزیک و "فرانک شروود رولند" از آمریکا برای کار درباره شیمی اتمسفر به خصوص تشکیل اوزون

1996- "رابرت کورل" از امریکا، ه"ارود کرتو" از انگلیس و "ریچارد اسمالی" از آمریکا به خاطر کشف "فولرین"ها

1997- "جینز سی. اسکو" از دانمارک، پل دی. بویر از آمریکا و جان ای. واکر از انگلیس برای کشف آنزیم بونی در تبادل سدیم- پتاسیم

1998- "جان ای. پاپل" از انگلیس برای توسعه متدهای محاسباتی در شیمی کوانتوم و "والتر کوهن" از آمریکا برای توسعه تئوری کاربردی چگالی

1999- "احمد زویل" از مصر/ آمریکا برای مطالعه درباره انتقال واکنشهای شیمیایی با استفاده از طیف نگاری در یک کوادریلیوم ثانیه

2000- "آلن جی. هیگر" از آمریکا، "آلن جی مک دیارمید" از آمریکا/ نیوزلند و "هیدکی شیراکاوا" از ژاپن به خاطر کشف و توسعه پلیمرهای رسانا

برندگان نوبل شیمی از 2001 تا 2012

2001- "کی. بری شارپلس" و "ویلیام اس. نولز" از آمریکا و "ریوجی نویوری" از ژاپن برای کار درباره واکنشهای اکسیداسون فعال شده توسط کاتالیزهای کایرال

2002- "جان بی. فن" از آمریکا و "کیوچی تاناکا" از ژاپن و "کورت ووثریش" از سوئیس برای توسعه طیف نگاری با رزونانس مغناطیسی هسته ای وو تعیین ساختار سه بعدی ماکرومولکولهای بیولوژیکی در محلول

2003- "پیتر آگر" و "رودریک مک کنین" از آمریکا برای کشف کانالهای غشای سلولی

2004- "آرون سیچانور"، "آورام هرشکو" و "اریون روز" از آمریکا به خاطر کشف فروسایش پروتئین اوبیکیتین دار

2005- "رابرت گرابز" و "ریچارد اشروک" از آمریکا و "ایوه شائوین" از فرانسه به خاطر توسعه شیوه تحریفی در امتزاج آلی

2006- "راجر دیوید کورنبرگ" از آمریکا به خاطر مطالعاتش درباره پایه های مولکولی رونوشتهای روکاریوتی

2007- "گرهارد ارتل" از آلمان به پاس تحقیقاتی که در زمینه واکنش های شیمیایی روی سطوح جامد انجام داد

2008- "اسامو شیمومورا" از ژاپن، "مارتین چالفای" و "راجر.وای. تیسین" از آمریکا به خاطر کشف و گسترش پروتئین درخشان سبز.

2009- "ونکاترمن راماکریشنان" از انگلیس، "توماس ای. استیتز" از آمریکا و "آدا ای. یوناث" از رژیم صهیونیستی به پاس خدماتی که در کشف ساختار و عملکرد ریبوزمها انجام دادند

2010- "ریچارد اف. هیک" از دانشگاه دولور آمریکا، "ای- اچی نگیشی" از دانشگاه پوردو و "آکیرا سوزوکی" از دانشگاه هوکایدوی ژاپن به پاس تحقیقاتی که برای توسعه راههای جدید و موثر برای پیوندهای اتمهای کربنی برای ساخت مولکولهای پیچیده انجام دادند

2011- "دانیل ششمان" از فلسطین اشغالی به خاطر کشف شبه کریستالها

2012-"رابرت. جی. لفکویتز و برایان کی. کوبیلکا " از آمریکا به خاطر تحقیق برروی گیرنده‌های GPCRs